تحلیل فنی فلانج ترمز دنده یک و عقب گیربکس تویوتا (کد 35679-52020)
۱) معرفی فنی و مشخصات قطعه
- کد فنی: 35679-52020
- نام تخصصی: Flange, 1st & Reverse Brake (فلانج ترمز دنده یک و دنده عقب).
- خانواده گیربکس: سری U340E و U341E (گیربکسهای ۴ سرعته اتوماتیک تویوتا).
- ماهیت قطعه: این قطعه نیز در دسته “Selective Parts” (قطعات انتخابی/تنظیمی) قرار میگیرد.
- تفاوت عملکردی: برخلاف کدهای قبلی (سری 35678) که مربوط به ترمز “دنده دو” بودند، این سری (35679) مربوط به پک ترمز “دنده یک و عقب” است. این پک ترمز فشار هیدرولیک بسیار بالایی را، بهویژه در دنده عقب، تحمل میکند.
- جنس: فولاد آلیاژی با ضخامت بالا و مقاوم در برابر تنشهای برشی (Shear Stress).
۲) جدول فیتمنت و سازگاری (Fitment Mapping)
این فلانج در گیربکسهای سری U نصب شده بر روی خودروهای زیر استفاده میشود:
| مدل خودرو |
کد شاسی |
موتور |
گیربکس |
| Toyota Yaris (Sedan/Hatch) |
NCP90, NCP91, NCP93 |
1NZ-FE / 2NZ-FE |
U340E / U341E |
| Toyota Corolla |
NZE120, NZE121 |
1NZ-FE / 3ZZ-FE |
U341E |
| Toyota Echo / Platz |
NCP10, NCP12 |
1NZ-FE / 2NZ-FE |
U340E |
| Toyota Scion xA / xB |
NCP31, NCP61 |
1NZ-FE |
U340E |
| Toyota Probox / Succeed |
NCP5# |
1NZ-FE |
U340E |
۳) تشریح کاربری و عملکرد
- وظیفه در دنده عقب (Reverse): وقتی دسته دنده در وضعیت R قرار میگیرد، این پک ترمز (1st & Reverse Brake) فعال شده و کریر (Carrier) را قفل میکند تا جهت چرخش خروجی گیربکس معکوس شود. این فلانج نقش تکیهگاه نهایی را برای صفحات ترمز بازی میکند.
- وظیفه در دنده یک (Low Gear): در وضعیت L (دنده سنگین دستی)، این ترمز فعال میشود تا ترمز موتور (Engine Braking) فراهم شود (در حالت D دنده یک، کلاچ یکطرفه این کار را میکند و نیازی به این ترمز نیست).
- مکانیزم: پیستون هیدرولیک، مجموعه صفحات را به سمت این فلانج فشرده میکند و خار (Snap Ring) پشت فلانج مانع از حرکت آن میشود.
۴) علائم خرابی و دلایل تعویض
- مشکل در دنده عقب:
- تأخیر (Delay/Lag): اگر ضخامت فلانج نامناسب باشد (خیلی نازک)، فاصله هوایی زیاد شده و درگیری دنده عقب با تأخیر انجام میشود (ماشین دیر حرکت میکند).
- ضربه شدید (Harsh Engagement): اگر فلانج خیلی ضخیم انتخاب شده باشد، درگیری ناگهانی رخ داده و هنگام گذاشتن در دنده عقب، اتاق خودرو لگد میزند.
- نداشتن دنده عقب: در موارد شدید، اگر خار پشت فلانج به دلیل فشار نامتعارف (ناشی از کجی فلانج) بپرد، دنده عقب کاملاً از کار میافتد.
- ساییدگی سطح: سطح داخلی فلانج که با صفحه اصطکاکی در تماس است، ممکن است خط بیفتد یا گود شود.
۵) نکات نصب و تعمیر (بسیار حیاتی)
- اندازهگیری خلاصی (Clearance Check): برای پک ترمز دنده عقب، تنظیم خلاصی بسیار حساستر از سایر پکهاست، زیرا گشتاور در دنده عقب بسیار بالاست.
- پس از چیدن صفحات، حتماً فاصله بین فلانج و خار را اندازه بگیرید.
- اگر فاصله خارج از استاندارد تویوتا باشد، باید کد قطعه را تغییر دهید (مثلاً به جای 52020 از کدهای ضخیمتر یا نازکتر این سری استفاده کنید).
- جهت نصب: فلانج معمولاً دارای یک سمت صیقلی (ماشینکاری شده) و یک سمت معمولی است. سمت صیقلی باید به طرف صفحات اصطکاکی باشد.
- بررسی خار: خار نگهدارنده این فلانج تحت فشار زیادی است؛ هرگز از خار کهنه یا دفرمه استفاده نکنید.
۶) قطعات وابسته
- 1st & Reverse Brake Piston: پیستون بزرگی که در انتهای پوسته قرار دارد.
- Friction Plates & Steels: صفحات فیبری و فلزی مخصوص پک دنده عقب.
- Rear Planetary Gear: مجموعه خورشیدی عقب که توسط این ترمز کنترل میشود.
- Snap Ring: خار فنری نگهدارنده.
۷) مقایسه نمونه اصلی با متفرقه
- Genuine Toyota: آلیاژ این قطعه به گونهای طراحی شده که در برابر “خستگی” (Fatigue) ناشی از ضربات مکرر دنده عقب مقاوم باشد. لبههای آن تیز نیست و باعث بریدن خار نمیشود.
- Aftermarket: در نمونههای متفرقه، اغلب دیده شده که فلانج زیر بار سنگین دنده عقب “شکم میدهد” (تغییر فرم میدهد). این موضوع باعث میشود درگیری صفحات ناقص شده و گیربکس در دنده عقب دچار لرزش یا بکسوات شود.
