۱. مشخصات کلی و شناسایی قطعه:
- نام قطعه: یاتاقان ثابت میل لنگ (Crankshaft Main Bearing)
- برند و سطح کیفیت: تویوتا جنیون پارت (Toyota Genuine Parts) - ساخت ژاپن (OEM).
- سایز: استاندارد (STD) با گریدهای مختلف لقیگیری کارخانهای (معمولاً مارکهای 111 تا 555).
۲. توضیحات محصول و عملکرد:
یاتاقان ثابت وظیفه نگهداری و مهار میل لنگ در بلوک سیلندر را بر عهده دارد و بستر چرخش روان آن را فراهم میکند. نیمه بالایی این یاتاقان دارای شیار روغن است که وظیفه انتقال روغن تحت فشار به ژورنالهای میل لنگ و یاتاقانهای متحرک را بر عهده دارد. کیفیت و دقت ابعادی این قطعه برای حفظ فشار کلی روغن موتور بسیار حیاتی است.
۳. جزئیات فنی و سازگاری:
- خودروهای سازگار: تویوتا هایلوکس (مدلهای 2004−20152004-20152004−2015 که با این موتورها عرضه شدهاند) و تویوتا پرادو (سری ۹۰ و ۱۲۰).
- موتورهای سازگار: موتورهای سری RZ شامل 2RZ−FE2RZ-FE2RZ−FE (حجم 2.42.42.4 لیتر) و 3RZ−FE3RZ-FE3RZ−FE (حجم 2.72.72.7 لیتر).
- متریال: آلیاژهای چندلایه (معمولاً تریمتال یا آلومینیوم-سیلیکون) با پوشش ضد سایش و پشتیبان فولادی برای تحمل حداکثر فشار احتراق.
۴. مزایای استفاده از قطعه اصلی (Genuine):
- تلورانس دقیق (میکرونی): حفظ لقی استاندارد روغن که مانع از افت فشار روغن در دورهای بالا و پایین موتور میشود.
- مقاومت حرارتی و سایشی بالا: جلوگیری از دفرمه شدن لایه بابیت در دماهای بالای کارکرد موتور.
- طول عمر بهینه: پیشگیری از سایش زودرس ژورنالهای میل لنگ و کاهش ریسک یاتاقان زدن موتور.
۵. علائم خرابی (یاتاقان زدن):
- شنیده شدن صدای تقتق یا کوبش (Knocking) از قسمت پایین بلوک موتور، بهویژه در هنگام گاز دادن.
- روشن شدن چراغ اخطار فشار روغن یا افت قابل توجه عقربه فشار روغن.
- مشاهده برادههای فلزی (مسی یا نقرهای رنگ) در روغن موتور یا فیلتر روغن.
۶. کدهای فنی مرجع (OEM Reference Codes):
- کد پایه یاتاقانهای ثابت موتورهای سری RZ معمولاً با پیشوند 117011170111701 آغاز میشود (مانند 11701−7501011701-7501011701−75010 تا 11701−7501511701-7501511701−75015 بسته به گرید سایز استاندارد).
- نکته: انتخاب گرید صحیح (Mark 111 تا 555) باید حتماً بر اساس اعداد حک شده روی بلوک سیلندر و لنگهای میل لنگ صورت گیرد.
۷. نکات نصب و تعویض:
- اندازهگیری لقی: استفاده از پلاستیکیج (Plastigage) برای اطمینان از لقی صحیح روغن (معمولاً بین 0.0150.0150.015 تا 0.0330.0330.033 میلیمتر) کاملاً الزامی است.
- گشتاور بستن (Torque): پیچهای کپه یاتاقان ثابت در موتورهای 2RZ2RZ2RZ و 3RZ3RZ3RZ باید طبق دستورالعمل تویوتا، ابتدا با گشتاور 393939 نیوتنمتر (N⋅mN \cdot mN⋅m) بسته شده و سپس به میزان 90∘90^\circ90∘ با زاویهسنج چرخانده شوند.
- روانکاری: استفاده از روغن مونتاژ (Assembly Lube) روی سطح داخلی یاتاقانها هنگام نصب ضروری است.